New York City’den taşındığımda ilk fark ettiğim şeylerden biri, hayatın dinginliği ve rahat temposundan ne kadar keyif aldığımdı. Şehirde sevdiğim milyonlarca şey olmasına rağmen rekabet gücünü, her zaman çok meşgul olma ihtiyacını sevmedim; söz konusu meşguliyet nedeniyle uykusuzluk ve bunun da ötesinde, yeterince uyumamış olmanın göz kamaştırıcılığı beni çok yordu.
Tabii ki, bu sağlıksız böbürlenme New York ile sınırlı değil – ve pandemiden dolayı ortaya çıkacak olumlu bir şey varsa, işleri yavaşlatmaya yönelik kolektif kucaklamamız olacaktır. Yine de, çılgın yaşam tarzlarını daha az benimseyen tüm bu makaleler göz önüne alındığında, maalesef hâlâ uyumak için oldukça meşgulüz.
Evden çalışılmaya başlandığından beri ev ofislerimizden asla ayrılmadığımız için neredeyse hiç sosyalleşmiyor ve daha uzun saatler çalışıyoruz. Şahsen, insanların ne kadar meşgul oldukları ve ne kadar az uyudukları hakkında alçakgönüllü övgülerini duymaktan biraz yoruldum, sanki bu iyi ya da asil bir şeymiş gibi!
Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) Güvenilir Kaynağa göre, yetişkinlerin üçte biri düzenli olarak yeterince uyumuyor. Bazı durumlarda, bu uykusuzluk, diğer uyku bozukluklarından kaynaklansa da, çoğu insan uykularını sabahın erken saatlerinden gecenin geç saatlerine kadar uzattıkları için, genellikle yenilmez oldukları inancıyla yeterince uyumuyorlar.
Bununla birlikte, iyi uykunun sağlık için kritik olduğu ve bunun tersinin diyabet ve obezite gibi sağlık sorunlarına yol açabileceğine dair çok büyük tıbbi kanıtlar var. Hatta bazı araştırmacılar, gün ışığından yararlanma saatinin uykumuz üzerindeki etkisini bulmak için araştırmalar yapıyor. Bu çalışmaların nedeni fazladan uyku saatinin insanların fiziksel ve zihinsel sağlığı için oldukça önemli olduğuna inanılması.
Maço Klişeler
Geçen yıl, 2.500’den fazla katılımcıyla kendi uykuları, uyku algıları, kendilerini ve başkalarını ne kadar uyuduğuna göre nasıl yargıladıkları hakkında sorular soran Uykudan Yoksun Erkeklik Kalıp Yargısı adlı 12 çalışma yapıldı.
Deneyler, toplumun daha az uyuyan erkekleri daha erkeksi olarak gördüğünü ve onları daha olumlu yargıladığını buldu. (Not: Aynı şeyin kadınlar için de geçerli olduğu bulanmadı.)
Fizyolog, uyku uzmanı ve Londra merkezli yazar Dr. Nerina Ramlakhan, ne kadar az uyuduğuyla övünen iki tür insan olduğunu söylüyor.
- İlki, şehirlerde gördüğünüz "bir tür maçoluk türü". Uykuya ihtiyaçları olmadığını düşünen şirket yöneticileri. Şehirdeki tüm kültür, işi bitirmek için her iki ucunda da uykunuzu dilimlemek ve düşürmekle ilgilidir. Bu, işinize bağlı olduğunuzu gösterir.
- İkincisi ise çok aydınlanmış oldukları için uyuması gerekmeyen "ruhani gurular" dediği şey var.
Dr. Nerina Ramlakhan az uyuma trendi ile ilgili görüşlerini "Doğanın bizi hayatımızın üçte birini uyuyarak geçirecek şekilde tasarlamasının bir nedeni olduğunu düşünüyorum" diyerek özetliyor.
Neden İyi Bir Gece Uykusu Almak Önemlidir?
Ramlakhan kendi özel hayatında gruplarda olduğunu zamanlarda, hafta içi şovlarda çalıştığı ve sürekli dışarı çıktığı için kesinlikle yeterince uyumadığını ve sonuç olarak, profesyonel hırslarına istediği kadar çaba sarf edecek enerjisi ya da dayanıklılığının olmadığını fark etmiş. İyi uyuduğumuzda daha fazla canlılığa ve fiziksel enerjiye sahip oluruz diyor. Duygusal olarak iyi hissettiğimizde, çevremizdeki insanlarla – sevdiklerimizle, meslektaşlarımızla, müşterilerimizle – daha iyi bağlantı kurabilir ve hayatın stresiyle daha iyi başa çıkabiliriz. Ramlakhan yeterli uykunun insanları zihinsel olarak daha keskin yaptığını ve dikkatli odaklanma sağladığını ekliyor. Fransızlar manevi olarak, kendimizi daha ilham verici ve daha tutkulu hissettiğimiz bu duruma “yaşam sevinci” diyor.
Unutmayın! İyi bir gece uykusu, dayanıklılığın ve bilişsel işlevlerin artmasına, işte daha iyi performansa; fiziksel, duygusal, zihinsel ve ruhsal onarıma fayda sağlar. Uykuya ve daha sağlıklı bir yaşam tarzına öncelik vermeye başladığınızda – daha az alkol tüketmek, daha temiz yemek (daha az ekmek, daha fazla sebze), daha çok egzersiz yapmak – kendimizi ve kariyerimizi daha ciddiye almaya başlarız.
Uykusuzluğun Sağlığımız Üzerindeki Olumsuz Etkileri
Yeterince uyumazsanız, kendinizi daha sinirli, yıkık, daha az dikkatli ve daha az motive hissetmeye başlayabilirsiniz. Özel rahatsızlığımız ne olursa olsun – kimileri için migren olabilir, kimileri için sinir bozucu bağırsak sendromu, yeterince uyumazsak, bunların şiddetti büyüyebilir.
10 yılını psikiyatride çalışarak harcayan Ramlakhan, yeterince uyuyamamanın insanların ruh sağlığı üzerindeki etkisinin de sıklıkla anksiyete ve depresyonla sonuçlandığını gördüğünü açıklıyor.
Saatlerin Değişmesi
Gün ışığından yararlanma saatiyle ilişkili olumsuz etkiler tartışmalı sonuçlara sahiptir. 2014 yılında yapılan bir araştırma, Mart ayında bir saat uykuyu kaybettiğimiz gün ışığından yararlanma saatinin başlamasını takip eden gün kalp krizlerinde yüzde 24’lük bir artış olduğunu gösterdi. Ayrıca sonbaharda, bir saat kazandığımızda yaz saati uygulaması sona erdikten sonra yüzde 21’lik bir azalma gösterdi.
2016’da yapılan bir çalışma, gün ışığından yararlanma saati geçişinden sonraki ilk 2 gün boyunca inme ve felç oralarının yüzde 8 daha yüksek olduğunu gösterdi. Araştırmalar, araba kazalarında da hafif bir artış olduğunu belgeledi.
Ramlakhan, saat değişimine çok fazla önem verdiğimize, insanların daha dirençli olması gerektiğine inanıyor. Kısa süreli bir saat değişimi bile vücudumuzu oldukça olumsuz etkiliyor. Durum böyleyken, yani 1 saatlik bir vardiyanın sağlığımız üzerinde bu kadar derin bir etkisi olacaksa, kendimize nasıl bakacağız.
Araştırmalar genel olarak bu olumsuz etkilerin o kadar saklı olmadığı kanısında. 1 saatlik saat değişikliğinden çok olumsuz etkilenen bu kişilerin halihazırda var olan tıbbi durumları olduğundan veya yaşam tarzı alışkanlıklarında onları saat değişikliğinin etkilerine karşı daha savunmasız hale getiren bazı kısıtlamalara sahip olduklarından şüpheleniliyor.
Sağlıklı, Bütünsel Bir Yaşam Tarzının Önemi
Ramlakhan, saat değişimine karşı savunmasız olmanın nedeninin bütünsel bir yaşam tarzı sürdürmemek olduğuna inanıyor. Başka bir deyişle, yeterince uyumak, öğünün tamamı değil, eksiksiz bir kahvaltının yalnızca bir parçasıdır.
Daha sağlıklı bir yaşam sürmeniz için yeteri kadar uyumak dışında ayrıca yapmanız gerekenler:
- Sağlıklı gıdalar tüketmek
- Düzenli hareket etmek
- Çok su içmek
- Kafeini aşırı tüketmemek
- Aşırı alkol almaktan kaçınmak
- İlişkilerinize ve zihninize dikkat etmek
Uyku şeklimiz, nasıl yaşadığımızın bir yansımasıdır. Uyandığımız andan itibaren kendimizi geceleri nasıl uyuyacağımıza hazırlıyoruz. Gün içinde yaptığımız tüm seçimler uykumuzu etkiliyor. Ne yazık ki, bazı insanların bir şeyler yapmanın farklı bir yolunu bulmadan önce tükenmesi gerekiyor.
Üzücü gerçek bu. Genellikle insanlar uyku koçluğu seansları için yönlendirildiklerinde, çöküş noktasına gelmeden hemen önce kurtulmak için gelirler. Bizde onlara yardımcı olmak için gerçek çalışmalara başlarız.
Gerçek çalışma dediğimiz şey ancak uykularını iyileştirmek için danışanlarla birlikte çalışarak (iyi bir dinlenme için pazarlık yapılamayacak şeyleri kullanarak), uykularında gözle görülür bir fark olduğunda ulaşabilir.
Gerçek çalışma, insanların neden uykudan kaçmayı seçtikleri keşfetmeleri, kabullenmeleri ve daha sağlıklı bir yaşam için çalışmalarıdır. Çoğu zaman insanların işlerinden hoşlanmadıklarının, ilişkilerinde mutlu olmadıklarının ya da hayatlarında yoldan çıkan başka bir şeyin olduğunu ortaya çıkmaktır. Bazen uyku ile ilgili olarak yaptığımız zararlı seçimler sorunlarımızla kaçmanın bir yolu olabiliyor. Yeterli dinlenmeyle, sadece hayatta kalmak yerine gelişebilmemiz için karşılaşabileceğimiz zorluklarla başa çıkmak için daha donanımlıyız.
Algıyı Değiştirmek
Ramlakhan, az uykunun üretkenlikle doğru orantılı olduğu ile ilgili olan yanlış algıyı kırmanın ve insanların yeteri kadar uyumalarından gurur duymaya başlamalarının yolunun uykunun önemi konusunda farkındalık yaratmak olduğuna inanıyor.
Örneğin Arianna Huffington uykudan mahrum kaldığı zaman bayıldığından bahsetti. İyi haber? Çok açık bir şekilde başarılı olan insanlar, uykunun onlar için ne kadar önemli olduğunu söyleyerek hayat tarzlarını değiştirmeye başlıyor. Ramlakhan, bu uyku görüşlerinin daha yaygın hale geldiğine inanıyor, ancak önümüzde daha uzun bir yol olduğunu da ekliyor.
“Az uyuyorum ve bu beni daha etkili yapıyor“ gibi bir maço kültür hâlâ var. Ama aslında durum öyle değil. Daha az uyuduğumuzda daha az üretken oluyoruz.
Mesele şu ki, iyi uyumak hiçbir zaman şu anda olduğundan daha önemli olmamıştı. Şu anda, yaşadığımız her şeyle sağlığımıza, doğal olarak uykumuza öncelik vermemiz gerekiyor. Ayrıca tam bir gece uykusu almakla övünmek için bundan daha iyi bir zaman olamazdı. Objektif olarak ekleme yapacaksam da ben dün gece 7 saat uyudum ve bu sabah kahvaltıda bir kase yulaf ezmesi ve bir fincan yeşil çay içtim. Bunlar bu makaleyi bitirmeye odaklanmamı sağladı ve ben harika hissediyorum!
Sizler de uyku problemi yaşıyorsanız web sitemizi ziyaret ederek alanında uzman kadromuzdan destek alarak bu sorunu halledebilir ve sağlıklı uykunuza kavuşabilirsiniz.
Kaynakça
Bu makale Jesse Sposato tarafından hazırlanmıştır. Makalenin orjinal versiyonuna bu linkten erişebilirsiniz.