Bireysel Terapide 20 Teknik
Yetişkin danışanlarla bireysel çalışmada farklı terapi ekollerinden temel teknikler
Bireysel terapi, bir terapistin tek bir danışanla çalıştığı ve kişinin duygusal zorluklarında, davranışsal sorunlarında ve yaşam krizlerinde destek aldığı psikoterapi biçimidir. Farklı terapi yaklaşımları kendine özgü teknikler sunar ve her teknik danışanın gereksinimlerine ve hedeflerine göre uyarlanır. Eğitim, Dr. Psikolojik Danışman Ezgi Denizel Güven tarafından video olarak verilmektedir. Katılımcılar bilişsel davranışçı, psikoanalitik, insancıl ve çözüm odaklı kısa süreli terapilerden, bilinçli farkındalık ve beden temelli bütüncül uygulamalardan seçilmiş teknikleri bütüncül bir bakış açısıyla çalışacaktır.
Eğitimde Ele Alınan Yaklaşımlar ve Teknikler
Eğitim, yetişkin danışanlarla çalışan uzmanın farklı ekollerden yararlanabileceği teknikleri bir araya getirir. Bilişsel, davranışçı, çözüm odaklı, polivagal, bilinçli farkındalık, özşefkat ve yaşantısal ekollerin teknikleri, danışmanlık becerilerini bütüncül bir bakışla geliştirmek amacıyla ele alınır.
| Yaklaşım | Teknikler |
|---|---|
| Bilişsel Davranışçı Terapi | Bilişsel yeniden yapılandırma, davranışsal deneyler, maruz bırakma |
| Psikoanalitik terapi | Serbest çağrışım, rüya analizi, aktarım analizi |
| İnsancıl terapi | Empatik dinleme, koşulsuz olumlu kabul, içtenlik (otantik olma) |
| Çözüm Odaklı Kısa Süreli Terapi | İstisnaları keşfetme, ölçekleme soruları, gelecek odaklı hedef belirleme |
| Bütüncül uygulamalar | Bilinçli farkındalık temelli uygulamalar; yoga, tai chi ve qigong gibi beden çalışmaları |
Eğitimin yaklaşımında yöntem seçimi, danışanın kendini rahat hissetmesi ve terapistle olumlu bir ilişki kurabilmesi gözetilerek yapılır.
Bilimsel Dayanak
Tabloda bilişsel davranışçı terapi, psikoanalitik terapi, çözüm odaklı kısa süreli terapi ve bilinçli farkındalık temelli terapiler için birer temel çalışma ile insancıl yaklaşımın merkezindeki empatiye ilişkin bir meta-analiz yer almaktadır:
| Çalışma | Tasarım | Bulgu |
|---|---|---|
| Hofmann vd., 2012, Cogn Ther Res [1] | Meta-analizlerin derlemesi: 269 meta-analiz belirlendi, temsilî 106'sı incelendi | En güçlü destek kaygı bozuklukları, somatoform bozukluklar, bulimiya, öfke kontrolü sorunları ve genel stres için bulundu. Yanıt oranlarını karşılaştıran 11 derlemenin 7'sinde BDT karşılaştırma koşullarından daha yüksek yanıt oranı gösterdi. |
| Høglend vd., 2008, Am J Psychiatry [2] | RKÇ (ayrıştırma deseni), 100 ayakta hasta; bir yıl süren haftalık dinamik psikoterapi, aktarım yorumlu ya da aktarım yorumsuz; tedavi bitiminden 1 ve 3 yıl sonra izlem | İki grup da tedavi sırasında ve sonrasında iyileşti. Nesne ilişkilerinin niteliği yaşam boyu düşük olan hastalar aktarım yorumlu terapiden daha fazla yarar gördü (Psikodinamik İşlevsellik Ölçekleri'nde Cohen d: tedavi sonunda 0,54, 1. yıl izleminde 0,55). |
| Elliott vd., 2018, Psychotherapy [3] | Meta-analiz, 82 bağımsız örneklem, 6.138 danışan | Terapist empatisi ile danışan sonucu arasında orta düzeyde ilişki: ağırlıklı ortalama r = 0,28 (%95 GA 0,23–0,33; d = 0,58). İlişki farklı kuramsal yönelimlerde ve sorun alanlarında görüldü. Danışan, gözlemci ve terapist algısına dayanan ölçümler, empatik doğruluk ölçümlerine göre sonucu daha iyi yordadı. |
| Gingerich ve Peterson, 2013, Res Soc Work Pract [4] | Kontrollü sonuç çalışmalarının sistematik nitel derlemesi, 43 çalışma, bunların 26'sı randomize | Yetişkin ruh sağlığı alanında depresyona ilişkin 5 çalışmanın 4'ü anlamlı yarar bildirdi. Yazarlar çözüm odaklı kısa süreli terapinin geniş bir sonuç yelpazesinde etkili olduğu sonucuna vardı. |
| Khoury vd., 2013, Clin Psychol Rev [5] | Meta-analiz, bilinçli farkındalık temelli terapiler, 209 çalışma, 12.145 katılımcı | Ön test-son test karşılaştırmasında g = 0,55; bekleme listesine göre g = 0,53; diğer aktif tedavilere göre g = 0,33; diğer psikolojik tedavilere göre g = 0,22. Etki özellikle kaygı, depresyon ve stres üzerinde belirgindi. |
Temel Kazanımlar
- Bilişsel yeniden yapılandırma, davranışsal deneyler ve maruz bırakmanın bilişsel davranışçı terapideki yerini açıklayıp uygulamasını planlayabileceksiniz.
- Serbest çağrışım, rüya analizi ve aktarım analizinin psikoanalitik çerçevedeki işlevini tanımlayabileceksiniz.
- Empatik dinleme, koşulsuz olumlu kabul ve içtenliği terapötik ilişkide kullanabileceksiniz.
- İstisnaları keşfetme, ölçekleme soruları ve gelecek odaklı hedef belirlemeyi görüşmelerinizde uygulayabileceksiniz.
- Bilinçli farkındalık temelli ve beden temelli uygulamaların bireysel terapide nasıl kullanılabileceğini değerlendirebileceksiniz.
- Farklı ekollerden gelen teknikleri danışanın gereksinimlerine ve hedeflerine göre seçip bütüncül bir plan içinde birleştirebileceksiniz.
Eğitim İçeriği
Bilişsel Davranışçı Terapi
- Bilişsel yeniden yapılandırma
- Davranışsal deneyler
- Maruz bırakma terapisi
Psikoanalitik Terapi
- Serbest çağrışım
- Rüya analizi
- Aktarım analizi
İnsancıl Terapi
- Empatik dinleme
- Koşulsuz olumlu kabul
- İçtenlik (otantik olma)
Çözüm Odaklı Kısa Süreli Terapi
- İstisnaları keşfetme
- Ölçekleme soruları
- Gelecek odaklı hedef belirleme
Bütüncül Uygulamalar
- Bilinçli farkındalık temelli uygulamalar
- Beden çalışmaları: yoga, tai chi, qigong
Kimlere Yönelik?
Eğitim, yetişkin danışanlarla bireysel çalışan ruh sağlığı uzmanlarına yöneliktir.
- Psikologlar
- Psikolojik danışmanlar
- Aile danışmanları
- Sosyal hizmet uzmanları
Eğitmen Hakkında
Dr. Psikolojik Danışman Ezgi Denizel Güven, lisans eğitimini 2002 yılında Ege Üniversitesi Psikoloji Bölümü'nde tamamlamıştır. Yüksek lisans derecesini 2008 yılında Pamukkale Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Bölümü'nden, doktora derecesini 2019 yılında Ege Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Bölümü'nden travma sonrası gelişim ve psikolojik sağlamlık konulu tez çalışmasıyla almıştır. 2004–2010 yılları arasında Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi'nde akademisyen olarak görev yapmış, 2010 yılından itibaren İzmir İl Millî Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı çeşitli kurum ve okullarda psikolojik danışman olarak çalışmıştır. Millî Eğitim Bakanlığı'ndaki görevi sırasında çalıştığı ilçelerdeki travma ve krize müdahale ekiplerinde yer almış, il genelinde okullarda yaşanan travmatik olaylara yönelik müdahalelerde bulunmuştur.
Sık Sorulan Sorular
Eğitim bir terapi ekolünde yetkinlik kazandırır mı?
Eğitim, farklı ekollerin temel tekniklerini tanıtır ve bütüncül bir bakış açısı kazandırmayı amaçlar. Bir ekolde bağımsız uygulama yetkinliği, o ekolün kapsamlı kuramsal eğitimini ve süpervizyonlu uygulamayı gerektirir.
Teknikler çocuk ve ergenlerle kullanılabilir mi?
Eğitim yetişkin danışanlarla bireysel çalışmaya odaklanır. Tekniklerin çocuk ve ergenlerle kullanımı, gelişim düzeyine göre uyarlama gerektirir ve bu eğitimin kapsamında ayrıca ele alınmaz.
Maruz bırakma gibi teknikler bu eğitimden sonra uygulanabilir mi?
Maruz bırakma, bilişsel davranışçı terapinin yapılandırılmış bir tedavi planı içinde uygulanan bir tekniğidir. Eğitimde tekniğin mantığı ve kullanım alanları tanıtılır; uygulama, danışanın kapsamlı değerlendirmesi ve gerektiğinde süpervizyon eşliğinde yapılmalıdır.
Önemli Notlar ve Uyarılar
- Eğitim Vimeo üzerinden video olarak izlenir.
- Eğitim DİLGEM tarafından iptal edilmedikçe ya da tarihleri ertelenmedikçe ücret iadesi yapılmaz.
Kaynaklar
- Hofmann, S. G., Asnaani, A., Vonk, I. J. J., Sawyer, A. T., & Fang, A. (2012). The efficacy of cognitive behavioral therapy: A review of meta-analyses. Cognitive Therapy and Research, 36(5), 427–440.
- Høglend, P., Bøgwald, K.-P., Amlo, S., Marble, A., Ulberg, R., Sjaastad, M. C., Sørbye, Ø., Heyerdahl, O., & Johansson, P. (2008). Transference interpretations in dynamic psychotherapy: Do they really yield sustained effects? American Journal of Psychiatry, 165(6), 763–771.
- Elliott, R., Bohart, A. C., Watson, J. C., & Murphy, D. (2018). Therapist empathy and client outcome: An updated meta-analysis. Psychotherapy, 55(4), 399–410.
- Gingerich, W. J., & Peterson, L. T. (2013). Effectiveness of solution-focused brief therapy: A systematic qualitative review of controlled outcome studies. Research on Social Work Practice, 23(3), 266–283.
- Khoury, B., Lecomte, T., Fortin, G., Masse, M., Therien, P., Bouchard, V., Chapleau, M.-A., Paquin, K., & Hofmann, S. G. (2013). Mindfulness-based therapy: A comprehensive meta-analysis. Clinical Psychology Review, 33(6), 763–771.
Araştırma bulguları klinik kararın yerine geçmez. Bir danışan için uygun teknik ya da yaklaşım, danışanın klinik durumu, hedefleri ve tercihleri değerlendirilerek belirlenir.
